2026’nın ilk yarısı, BIST 100’de bazı şirketler için kârlılığın korunamadığı bir dönem oldu. Geçen yılın aynı döneminde kâr açıklayan 10 şirketin net sonucu bu yıl zarara döndü.Endeks24’ün KAP verilerine dayandırdığı derlemede, bu şirketler arasında en yüksek zarar Pegasus’ta görülüyor. Ancak tabloyu yalnızca en büyük kırmızı rakama bakarak okumak, şirketler arasındaki önemli farkları gözden kaçırabilir. Asıl mesele, zararın büyüklüğü kadar hangi kalemlerden kaynaklandığı ve ne ölçüde kalıcı olduğudur.Kârdan zarara dönen şirketlerAşağıdaki tutarlar milyar TL cinsinden, ana ortaklığa düşen net dönem sonucunu gösteriyor. Karşılaştırma, her iki yılın 1 Ocak–30 Haziran dönemini kapsıyor:

  • PGSUS: 2,50 milyar TL kârdan 12,55 milyar TL zarara.
  • ECILC: 2,55 milyar TL kârdan 1,85 milyar TL zarara.
  • BINHO: 4,97 milyar TL kârdan 1,61 milyar TL zarara.
  • PAHOL: 1,87 milyar TL kârdan 1,00 milyar TL zarara.
  • TTRAK: 0,78 milyar TL kârdan 0,67 milyar TL zarara.
  • ECZYT: 0,76 milyar TL kârdan 0,65 milyar TL zarara.
  • TUKAS: 0,29 milyar TL kârdan 0,46 milyar TL zarara.
  • AKCNS: 0,09 milyar TL kârdan 0,10 milyar TL zarara.
  • EGEEN: 0,09 milyar TL kârdan 0,09 milyar TL zarara.
  • ALTNY: 0,08 milyar TL kârdan 0,06 milyar TL zarara.
    • Tutarlar yuvarlanmıştır. 2025 verileri, şirketlerin 2026 finansal raporlarında yer alan karşılaştırma rakamlarıdır.Net zarar, şirketin bütün faaliyetlerinin zarar ettiği anlamına mı gelir?Bir şirketin gelir tablosunun en altında zarar yazması, tek başına satış yaptığı her işten zarar ettiği anlamına gelmez.Şirket ana faaliyetinden kâr elde ederken finansman giderleri, kur farkları, vergi giderleri veya başka kalemler nedeniyle dönemi net zararla kapatabilir. Başka bir şirkette ise sorun doğrudan satışların zayıflaması ve üretim maliyetlerinin gelirlerden daha hızlı yükselmesi olabilir.Bu nedenle aynı listede yer almak, şirketlerin aynı nedenle zarar ettiği anlamına gelmez. Buradaki tablo sonuçları gösteriyor; her şirketin zarar nedenini açıklamak için gelir tablosuna ve dipnotlarına ayrıca bakmak gerekiyor.“Ana ortaklığa düşen” ifadesi de önemli. Konsolide bir grupta, bağlı ortaklıkların diğer hissedarlarına ait paylar ayrıldıktan sonra ana şirket ortaklarına kalan net sonucu ifade ediyor.Zarara geçiş kadar, önceki kârın niteliği de önemliKarşılaştırmanın yalnızca bu yılki zarar tarafı incelenmemeli. Geçen yıl açıklanan kârın nasıl oluştuğu da sorulmalı.Örneğin önceki dönemde gerçekleşen bir varlık satışı veya tek seferlik gelir, kârı geçici olarak yükseltmiş olabilir. Böyle bir durumda iki dönem arasındaki bozulmanın tamamını şirketin günlük işlerinin kötüleşmesine bağlamak yanıltıcı olur.Tersi de mümkün: Satışlar artmasına rağmen kâr marjları geriliyor, borçlanma maliyetleri yükseliyor ve faaliyetlerden gelen nakit zayıflıyorsa, net zararın arkasında daha yakından izlenmesi gereken bir yapı bulunabilir.Sağlıklı bilanço okuması, yalnızca sonucun değiştiğini görmekle yetinmez; değişimin kaynağını da arar.Büyük şirketin zararıyla küçük şirketin zararı aynı ölçekte okunmazMutlak zarar tutarı, şirketler arasında tek başına yeterli bir karşılaştırma ölçüsü değildir. Zararın satışlara ve özkaynaklara oranı, borçların vadesi ve nakit durumu da değerlendirmeye katılmalıdır.Ayrıca muhasebeleştirilen net zarar ile aynı dönemde kasadan çıkan nakit birebir aynı değildir. Bu ayrımı görmek için nakit akış tablosuna bakmak gerekir.Mevsimsellik de unutulmamalı. Yılın ilk yarısındaki sonuçlardan hareketle bütün yıl için kesin hüküm vermek yerine, şirketin geçmiş dönemlerdeki faaliyet düzeni ve sonraki çeyreklerdeki gelişmeler birlikte izlenmelidir.Yönetimlerden beklenen, değişimi açıklayabilmekKârdan zarara dönüş, şirket yönetimleri açısından açıklama sorumluluğunu artırır. Yatırımcı açısından yalnızca “piyasa koşulları zorlaştı” ifadesi yeterli olmayabilir. Maliyetlerin hangi alanlarda yükseldiği, finansman yükünün nasıl yönetildiği ve alınan önlemlerin sonuçlara ne zaman yansıyabileceği daha somut biçimde anlatılmalıdır.Bununla birlikte tek bir altı aylık sonuç, şirketin geleceğini tek başına belirlemez. Zararın geçici olduğunu söylemek de kalıcı olduğunu ilan etmek de ek kanıt gerektirir.Bu tabloyu bir başlangıç noktası olarak okumak daha yerinde: Hangi şirketlerde kârlılık bozulduğunu gösteriyor. Bundan sonraki değerlendirme ise faaliyet performansı, borçluluk, nakit üretimi ve yönetimin verdiği açıklamalar üzerinden yapılmalı.Kaynak: Endeks24’ün KAP verilerine dayalı derlemesi. Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır, yatırım tavsiyesi değildir.